در حال پالایش مطالب میباشیم تا اطلاع ثانوی مطلب قرار نخواهد گرفت.
    توجه : تمامی مطالب این سایت از سایت های دیگر جمع آوری شده است. در صورت مشاهده مطالب مغایر قوانین جمهوری اسلامی ایران یا عدم رضایت مدیر سایت مطالب کپی شده توسط ایدی موجود در بخش تماس با ما بالای سایت یا ساماندهی به ما اطلاع داده تا مطلب و سایت شما کاملا از لیست و سایت حذف شود. به امید ظهور مهدی (ع).

    معنی شعر قطره دانش که بخشیدی ز پیش متصل گردان به دریاهای خویش

    1 بازدید

    معنی شعر قطره دانش که بخشیدی ز پیش متصل گردان به دریاهای خویش را از سایت پشتوک دریافت کنید.

    ادبیات فارسی(1)

    ج) تاریخ ادبیّات و دانش های ادبی(عناصر زیبایی سخن):

    1) کتاب تاریخ جهانگشای جوینی اثر کیست؟ موضوع آن چیست؟ اثر عطا ملک جوینی(681-623 هـ .ق.)

    تاریخ جهانگشای جوینی شرح وقایع تاریخی قرن هفتم هجری و حمله ی مغول به سرزمین ماست.

    2) کتاب مثنوی اثر کیست؟ ملانا جلال الدّین بلخی(604-672 هـ . ق.)

    3) بیان عواطف مشترک انسانی(غم ، شادی، مهروکین و...) به گونه ای مؤثر و زیبا از عهده ی چه کسانی بر می آید و به چه صورت انجام می پذیرد؟ این شاعر و نویسنده ی هنر مند است که با جان بخشیدن به عناصر ذهنی و عواطف و خیالات خویش، آن ها را در قالبی لذّت بخش و تأثیرگذار در اختیار خواننده قرار می دهد و او را با خود همدل و همزبان می سازد.

    4) ادبیّات چیست؟ ادبیّات یکی از گونه های هنر است و کلمات، مصالح و موادّی هستند که شاعر و نویسنده با بهره گیری از عواطف و تخیّلات خویش آن ها را به کار می گیرد و اثری ادبی و هنری پدید می آورد.

    5) آثار ادبی چگونه بوجود می آیند؟ در آثار ادبی نویسنده و شاعر می کوشد اندیشه ها و عواطف خویش را در قالب مناسب ترین و زیبا ترین جملات و عبارات بیان کند. این آثار همان گفته ها و نوشته هایی هستند که مردم در طول تاریخ آن ها را شایسته ی نگهداری می دانند و از خواندن و شنیدنشان لذّت می برند.

    6)کدام آثارادبی فارسی در شمار غنی ترین و شیوا ترین آثار ادبی جهان قراردارند؟ شاهنامه، اسرارالتّوحید، تاریخ بیهقی، مثنوی مولوی، بوستان و گلستان سعدی، غزلیّات حافظ و...

    7) چگونه باید قدر سرمایه های گران بهای ادبی خود را بدانیم؟ باید مانند نیکان خویش با خوب خواندن و درست فهمیدن این آثار ارزشمند، در نگهداری آن ها با جان ودل بکوشیم و با تلاش روز افزون خویش برغنا و عظمت آن ها بیفزاییم.

    8) سجع چیست؟ آرایه ای است که از همراه آمدن کلمات هماهنگ(کلمات سجع) در آخر جمله های یک عبارت حاصل می آید. سجع در نثر مانند قافیه است در شعر.

    نکته: کلمات سجع از سه جهت ممکن است با هم هماهنگی داشته باشند:                                       الف) ازجهت اشتراک در حروف پایانی کلمات مانند:کلمات«خواری» و«سروری» درعبارت: ارجمندگرداننده ی  بندگان از خواری؛ درپای افکننده ی گردن کشان از سروری. که دراین صورت به آن«سجع مطرّف»گفته می شود.                                                                                                                          ب) ازجهت هماهنگی در وزن کلمات مانند: کلمات« باطل » و « ضایع » در عبارت: ملک بی دین باطل است      و دین بی ملک، ضایع. که در این صورت به آن «سجع متوازن» گفته می شود.

    ج) هم ازجهت وزن و هم از جهت حروف پایانی کلمات: مانند کلمات« نیستی » و « هستی » در عبارت:

    هست کننده از نیستی، نیست کننده پس از هستی. که در این صورت به آن « سجع متوازی» گفته می شود.

    9) تشبیه چیست؟ آن است که کسی یا چیزی را از نظر داشتن صفت یا صفاتی به کس یا چیزی دیگر که آن صفت یا صفات را داراست، مانند کنیم. مانند: ما چو مرغان حریصی بی نوا؛ یعنی ما مانند پرندگانی  حریص، بی نوا هستیم.

    نکته1:هر تشبیه چهار رکن دارد:

    الف) مشبّه: اسمی که تشبیه شده.

    ب) مشبهٌ به: اسمی که مشبّه به آن تشبیه شده.

    پ) وجه شبه: ویژگی مشترک دو اسم (مشبّه و مشبّهٌ به)

    ت) ادات تشبیه: کلمه ای که رابطه ی تشبیه را برقرار می کند.

    مثال: ما  چو مرغان حریصی بی نوا

                   

    مشبّه   ادات تشبیه   مشبّهٌ به     وجه شبه

    نکته2: از چهار رکن تشبیه دو رکن آن(مشبّه و مشبّهٌ به) نقش محوری دارند و به آن ها « طرفین تشبیه » گفته می شود؛ بر خلاف طرفین تشبیه که همیشه در یک تشبیه باید وجود داشته باشند، دیگرارکان تشبیه (وجه شبه و ادات تشبیه) را می توان از میان تشبیه حذف کرد، بنابراین به این نتیجه می رسیم که گاهی در آثار ادبی  تشبیه هایی خواهیم دید که « وجه شبه »یا« ادات تشبیه » و یا این هر دو رکن درمیان آن وجود

    ندارد. البته گفتنی است که حذف برخی از ارکان تشبیه با هدف زیبایی آفرینی و تأثیرگذاری بیشتر انجام می پذیرد.مثال: علی درشجاعت مانند شیر است.     علی درشجاعت شیر است(علی مانند شیر است)     علی شیر است(علی شیر) (شیر علی) که در همه ی موارد ذکر شده آرایه ی تشبیه وجود دارد همچنین درمواردی

    مانند: «قطره ی دانش» و « قطره ی علم » نیز آرایه ی تشبیه وجود دارد.

    د) خود آزمایی:

    1) در این درس بین کدام کلمات آرایه ی سجع دیده می شود؟(مثال : تابنده، پاینده) (سزاوار، خوشگوار) (نیستی، هستی) (خواری، سروری) (زیبنده، درخورنده) (گزید، رسید) (بازپسین، پیشین) (بندی، پندی)

    (نماینده، آگاهاننده) (ستوده، شنوده) (گزیده، پسندیده) (برکار، خوار)

    2) مضمون آیه ی شریفه ی تُعِزُّ مَن تَشَاءُ وَ تُذلُّ مَن تَشَاءُ در کدام بند درس آمده است؟ ارجمند گرداننده ی بندگان از خواری؛ درپای افکننده ی گردن کشان از سروری.

    3) منظور نویسنده از جملات پایانی متن چیست؟ درودخدا برای همیشه بر یاران و خاندان پیامبر باد.

    4) متّصل گردان به دریای های خویش، یعنی چه؟علم اندک مرا به علم بی پایان خود پیوند بده.

    5) چرا بی ادب از لطف پروردگار محروم می شود؟ زیرا باعث زیان رساندن به خود و دیگر انسان ها می شود.

    درآمدی بر انواع ادبی:

    1) چرا در آثار ادبی دسته بندی و تقسیم به انواع ضرورت دارد؟ برای شناخت و سنجش آثار ادبی این کار ضرورت دارد.

    2) گذشتگان ما به طور عمده، آثار ادبی را برچه اساسی تقسیم بندی می کردند؟ بر اساس صورت و شکل ظاهری.

    3) دسته بندی و نام گذاری آثار نثر فارسی بر چه پایه ای بوده است؟ بر پایه ی شیوه ی نگارش آن ها مانند نثر ساده، مسجّع و...

    4) در ادبیّات جهان، آثار ادبی بر چه اساس و به چند نوع تقسیم بندی شده است؟ بر اساس اندیشه و محتوا به چهار نوع حماسی، غنایی، نمایشی و تعلیمی تقسیم بندی شده است. 

    درس دوم: ادبیّات حماسی( رزم رستم و سهراب)

    1) حماسه چیست؟ حماسه یکی از انواع ادبی و در اصطلاح روایتی است داستانی از تاریخ تخیّلی یک ملّت که با قهرمانی ها و اعمال و حوادث خارق العاده در می آمیزد.

    2) ویژگی اصلی و دیگر ویژگی های حماسه را بیان کنید؟ ویژگی اصلی حماسه، تخیّلی بودن و شکل داستانی آن است. وجود انسان های آرمانی و برتر که از نظر نیروی جسمانی و معنوی برگزیده و ممتاز هستند، از دیگر ویژگی های حماسه به شمار می آید.

    3) در حماسه چه رویدادهایی فراوان دیده می شود؟ این رویدادها نشان دهنده و بیانگر چه چیزهایی است؟

    در حماسه رویدادهای غیر طبیعی و خلاف عادت فراوان دیده می شود و همین رویدادهاست که می تواند آرمان ها و آرزوهای بزرگ ملّتی را در زمینه های مذهبی، اخلاقی و نظام اجتماعی نشان دهد و عقاید کلّی آن ملّت را درباره ی مسائل اصلی انسانی مانند آفرینش، زندگی، مرگ و جز آن بیان کند.

    4) کدام اثر نمونه ی اعلای حماسه است؟ این اثر سروده ی کیست؟ شاهنامه ی فردوسی اثر ابوالقاسم فروسی(329-416هـ.ق.)

    5) فردوسی نظم شاهنامه را از چه سالی آغاز کرد؟نظم این اثر چند سال طول کشید؟ حدود سال 370هـ .ق. نظم آن را آغاز کرد و بیش از سی سال برای نظم شاهنامه رنج برد.( بسی رنج بردم در این سال سی     عجم زنده کردم بدین پارسی)

    6) فردوسی درباره ی شاهنامه چه گفته است؟ آن گونه که خود گفته است کاخی از نظم پی افکند که از باد و باران گزند نمی یابد.( پی افکندم از نظم کاخی بلند      که از باد و باران نیابد گزند )

    7) شاهنامه را به چند بخش می توان تقسیم کرد؟ شاهنامه را می توان به سه بخش اساطیری، حماسی و تاریخی تقسیم کرد.

    8) یکی از برجسته ترین داستان های حماسی شاهنامه را نام ببرید؟ غم نامه ی رستم و سهراب 

    الف) معنی لغت ها:

    منبع مطلب : shogh52.blogfa.com

    مدیر محترم سایت shogh52.blogfa.com لطفا اعلامیه بالای سایت را مطالعه کنید.

    ادبیات پایه هفتم ( شعر خوانی درس توفیق ادب )

    شعر خوانی  ( توفیق ادب  )

    قالب این شعر : مثنوی است  یعنی هر بیت دارای یک قافیه است .

    توفیق ادب 

    ای خدا ! ای فضل تو حاجت روا  / با تو یاد هیچکس نبود  روا 

    قافیه :  روا  و روا  

    معنی : ای خدایی که لطف و احسان تو نیاز های ما را برآورده می کند. با وجود تو، یاد کردن از هیچ کس شایسته نیست. 

    ( روا ) در مصرع اول به معنای بر آورده کردن و در مصرع دوم به معنای شایسته بون 

    فطره دانش که بخشیدی ز پیش /  متصل گردان به دریاهای خویش 

    قافیه : پیش و خویش 

    معنی : علم اندکی که از نزد خودت به ما بخشیدی به دریای علم خودت متصل کن 

    مفهوم بیت: خدایا علم ما را زیاد کن.

    دانش ادبی : قطره نماد کمی و دریا نماد بسیاری است 

    صد هزاران دام و دانه است  ای خدا /  ما چون مرغان حریصی بی نوا 

    قافیه : خدا  و نوا 

    معنی :  علم اندکی در وجود من هست. آن را از هوی و هوس و خواسته های مادی نجات بده.

    دانش ادبی : دام  و دانه نماد مشکلات و گرفتاری های دنیوی / انسان به مرغان تشبیه شده که انسان مشبه و مرغان  مشبه به است و وچه شبه حریص و بیچاره بودن 

    گر هزاران دام باشد هر قدم /  چون تو با مایی ، نباشد هیچ غم 

    قافیه : قدم و غم 

    معنی :ی خدا در مسیر زندگی ما هزاران گرفتاری وجود دارد در حالی که ما همچون پرندگانی طمع کار و بیچاره ایم.

     از خدا جوییم ، توفیق ادب  / بی ادب ، محروم شد از لطف رب 

    معنی بیت : از خدا می خواهیم که در فراگیری ادب و فرهنگ درست ما را یاری دهد. زیرا انسان بی ادب از رحمت خدا بی نصیب است. 

    بی ادب ،تنها نه خود را داشت بد /  بلکه آتش در همه آفاق زد 

    معنی بیت : آدم بی ادب نه فقط به خودش بدی میکند. بلکه بدی او همه جهان را در برمی گیرد.

    تاریخ ادبیات

    مولانا جلال الدین از شاعران و عرفای  قرن 7 و  زاداگاه ایشان در بلخ است و در قونیه که ترکیه امروزی است مدفون شده است . آثار ایشان مثنوی معنوی در قالب مثنوی  و دیوان شمس که در قالب غزل می باشد مولوی  26 هزار بیت شعری دارد .

    منبع مطلب : kelas-majazi.blogfa.com

    مدیر محترم سایت kelas-majazi.blogfa.com لطفا اعلامیه بالای سایت را مطالعه کنید.

    گنجور » مولوی » مثنوی معنوی » دفتر اول » بخش ۹۶ - تفسیر ما شاء الله کان

    مهدی کاظمی نوشته:

    از مضرات انگشت نمای خلق بودن اینهمه گفتیم ولی اینو بدون که درین راه بدون عنایات حق نمیتونیم از چنگ دیو نابکار جون سالم بدر ببریم مولانا به زیبایی از کلمه هیچ استفاده میکنه در مقابل عنایت خداوند

    این همه گفتیم لیک اندر بسیچ(بسیچ:اراده کردن وآماده کردن)
    بی‌عنایات خدا هیچیم هیچ

    بدون کمک خداوند و افراد خاص خداوند فرشته هم که باشه نامه اعمالش سیاه و تیره اس …

    بی عنایات حق و خاصان حق
    گر ملک باشد سیاهستش ورق

    ای خدا ایکه فضل و دانش و برتری تو دوای درد و احتیاج ماست ..قطره دانش مارو بدریای معرفت و آگاهی بیکران خودت وصل کن که وقتی بیاد تو بودن هست از دیگری یاد کردن روا نباشد البته اینجا خاصان حق کسانی هستند که مثال مولانا بدریای معرفت الهی وصل هستند و مارا یاری میکنند که مسقیم و بی واسطه متصل بودن به این دریا کار خاصان و کاملان است و ما از انها چراغ راه میسازیم و هدایت میپذیریم ..اینها همه رو خدا بما لطف کرده تا با این هدایت کافی عیوب ما مستتر و پوشیده بمونه

    ای خدا ای فضل تو حاجت روا
    با تو یاد هیچ کس نبود روا
    این قدر ارشاد تو بخشیده‌ای
    تا بدین بس عیب ما پوشیده‌ای
    قطرهٔ دانش که بخشیدی ز پیش
    متصل گردان به دریاهای خویش

    جان ما قطره الهی و نمونه ای از دریای خداوندیست برای همین است که بسیار غنی و کلید معرفت الهیست که خداوند در وجود ما نهاده است مولانا در دعایی زیبا رهانیدن این قطره رو از شر هوای نفس و آلودگی های نفسانی رو از قبل ازینکه در خاک محبوس بشه و مثل رطوبتی توسط باد ازبین بره رو از خدا طلب میکنه

    قطرهٔ علمست اندر جان من
    وارهانش از هوا وز خاک تن

    پیش از آن کین خاکها خسفش(در زمین فرو نشاندن) کنند
    پیش از آن کین بادها نشفش( فروکشیدن رطوبت)کنند

    گرچه ای خدا تو قادری در همچنین شرایطی هم اون قطره رو حفظ کنی و پس بگیری …قطره ای که در جذب هوا شد یا در خاک ریخت کی از قدرت تو گریخت اگر صدبار هم نابود بشه بازهم تا صدایش کنی با سر قدم میسازه و بوجود میاد

    گر چه چون نشفش کند تو قادری
    کش ازیشان وا ستانی وا خری
    قطره‌ای کو در هوا شد یا که ریخت
    از خزینهٔ قدرت تو کی گریخت
    گر در آید در عدم یا صد عدم
    چون بخوانیش او کند از سر قدم

    روزانه صدها هزار بار چیزهای مختلف همدیگر رو ازبین میبرند ولی باز تحت فرمان تو بوجود میان اونها تحت حکم تو اند و نمیتوانند که نباشند .. مولانا درینجا بزیبایی منبع ادامه زندگی رو از عدم بیان میکنه جایی که ما فکر میکنیم تاریکه و هیچ حیاتی درون وجود نداره

    صد هزاران ضد ضد را می‌کشد
    بازشان حکم تو بیرون می‌کشد
    از عدمها سوی هستی هر زمان
    هست یا رب کاروان در کاروان

    مولانا این حالت رو تشبیه به خواب شبانه میکنه و میگه که مخصوصا شبها که نیستی از بیداری رو در ژرفای خواب تجربه میکنی ولی بازم صبح که میشه از قدرت خداوندی به عالم بیداری و عقول برمیگردی مثال ماهیانی که سرشون از دریا بیرون میکنن ازعدم بوجود میایی … مولانا درینجا تشبیه زیبایی از عدم بدریای بیکران الهی و کارگاه هستی کرده و نسبت بودن مارو مثال ماهیانی میدونه که سر از دریا برون میکنیم و این فرصت رو کوتاه رو اسمش رو زندگی و میزاریم از دریای حقیقی زندگی غافلیم و میترسیم

    خاصه هر شب جمله افکار و عقول
    نیست گردد غرق در بحر نغول
    باز وقت صبح آن اللهیان
    بر زنند از بحر سر چون ماهیان

    👆☹

    منبع مطلب : ganjoor.net

    مدیر محترم سایت ganjoor.net لطفا اعلامیه بالای سایت را مطالعه کنید.

    جواب کاربران در نظرات پایین سایت

    مهدی : نمیدونم, کاش دوستان در نظرات جواب رو بفرستن.

    میخواهید جواب یا ادامه مطلب را ببینید ؟
    مهدی 9 ماه قبل
    1

    نمیدونم, کاش دوستان در نظرات جواب رو بفرستن.

    -1
    امیر محمد اکبری 4 ماه قبل

    سلام لطفا ارائه و قواعد فارسی را در اینجا قرار بدهید......

    برای ارسال نظر کلیک کنید